Samenvatting Mens & Natuur

Kern van het leergebied Mens & Natuur

Het leergebied Mens & Natuur stimuleert de verwondering van leerlingen. Leerlingen stellen vragen en leren de wereld begrijpen aan de hand van natuurwetenschappelijke disciplines als natuurkunde, scheikunde, biologie en aardrijkskunde. Vanuit eigen behoeften leren zij over mogelijkheden om met techniek en technologie de wereld te beïnvloeden.

Wat we belangrijk vinden

Met behulp van een doorlopende leerlijn van primair naar voorgezet onderwijs leent het leergebied zich om een diversiteit aan interdisciplinaire en contextrijke leeromgevingen op te zoeken en te ervaren, zowel binnen als buiten de school. Leerlingen worden geprikkeld om innovatieve oplossingen voor problemen te vinden en kijken daarbij naar de impact van zowel individuele als collectieve keuzes op de leefomgeving.

Dit is het voorstel

Het ontwikkelteam Mens & Natuur pleit voor onderwijs dat betekenisvol, verdiepend en samenhangend is, en dat voor het onderwijsveld vrijheid en ruimte geeft om eigen keuzes te maken. Het voorstel is daarom het landelijk curriculum in te richten aan de hand van vijf verschillende type bouwstenen waarin de doorlopende leerlijn van primair naar voortgezet onderwijs helder beschreven staan. Hierbij krijgt de docent de ruimte om deze type bouwstenen te combineren tot onderwijs.

Het gaat daarbij om de volgende typen bouwstenen:

  • Referentiekaders, die de natuurwetenschappelijke en technologische manier van kijken en de wisselwerking daartussen beschrijven.
  • Vraagstukken, persoonlijke en maatschappelijke dilemma’s die leerlingen tegenkomen in het dagelijks leven, zoals duurzaamheid, gezondheid en technologische ontwikkelingen.
  • Denkwijzen, die zorgen voor verdieping in het denken van leerlingen en handvatten geven bij het creëren van samenhang tussen de verschillende disciplines uit het leergebied. Bijvoorbeeld de relatie tussen oorzaak en gevolg of het afbakenen van grenzen om complexe situaties meer systematisch te benaderen.
  • Werkwijzen, de voor het leergebied kenmerkende handelingen en activiteiten, zoals onderzoeken, ontwerpen en technisch handelen.
  • Concepten, de kennisbasis waarmee leerlingen begrip opbouwen van natuurwetenschappelijke concepten als materie, leven, energie, aarde en heelal.

Wat verandert er?

De natuurwetenschappelijke disciplines binnen Mens en Natuur worden sterker met elkaar verbonden en de rol van techniek en technologie wordt explicieter gemaakt. In het primair onderwijs leren leerlingen vanuit hun eigen belevingswereld. In het voortgezet onderwijs wordt deze wereld groter. Door het bewuster toepassen van gemeenschappelijke denk- en werkwijzen ontstaat meer samenhang tussen de disciplines. Persoonlijke en maatschappelijk actuele vraagstukken als duurzame ontwikkeling, gezondheid en technologische ontwikkeling krijgen meer aandacht. Dat zijn interdisciplinaire vraagstukken die met kennis uit de natuurwetenschap te begrijpen en te verklaren zijn.